حرکت ملی آذربایجان جنوبی و حرکت در راه احیای حقوق ملی آذربایجانیها و فرق آن با حرکت سیاسی آذربایجان - عليرضا فرشي
بای بک، آذربايجان | تُزگؤن, ۱۹-ي زومار آی , ۱۱۰۰۸ اینجی ایل, چولا ۲۰:۴۸ [آ.خ] | فارسجا, یازی و قوشوق
 |
. | در بحث حرکت ملی و حرکت سیاسی دو رویکرد حرکتی را شاهد هستیم. حرکت اول به منظور احیای حقوق ملی بدون توجه به تشکیل دولتی سیاسی در محدوده مرزهای سرزمین آذربایجان جنوبی است و دیگری حرکتی برای تشکیل دولتی سیاسی با ایده استقلال طلبی، فدرالیسم، و … است. فعالان ملی-سیاسی آذربایجان را نیز با توجه به این دو رویکرد، در دو دسته فعالان ملی حرکت ملی آذربایجان و فعالان سیاسی حرکت سیاسی آذربایجان می توان قرار داد. فعالان ملی بدون هیچ چشم داشت سیاسی در مبارزه ای بی امان با شووینسیم فارس موجود در دولت حاکمه حاضر در پی احیای حقوق ملی مردمان ساکن در مرزهای ایران و بخصوص تورکها هستند، و فعالان سیاسی آذربایجان که بالتبع مقهور و مغضوب دولت و نظام حاکم بر ایران هستند، بدنبال تشکیل دولت سیاسی برای مردم آذربایجان و حکومت بر آنها هستند. |
در بحث حرکت ملی و حرکت سیاسی دو رویکرد حرکتی را شاهد هستیم. حرکت اول به منظور احیای حقوق ملی بدون توجه به تشکیل دولتی سیاسی در محدوده مرزهای سرزمین آذربایجان جنوبی است و دیگری حرکتی برای تشکیل دولتی سیاسی با ایده استقلال طلبی، فدرالیسم، و … است. فعالان ملی-سیاسی آذربایجان را نیز با توجه به این دو رویکرد، در دو دسته فعالان ملی حرکت ملی آذربایجان و فعالان سیاسی حرکت سیاسی آذربایجان می توان قرار داد. فعالان ملی بدون هیچ چشم داشت سیاسی در مبارزه ای بی امان با شووینسیم فارس موجود در دولت حاکمه حاضر در پی احیای حقوق ملی مردمان ساکن در مرزهای ایران و بخصوص تورکها هستند، و فعالان سیاسی آذربایجان که بالتبع مقهور و مغضوب دولت و نظام حاکم بر ایران هستند، بدنبال تشکیل دولت سیاسی برای مردم آذربایجان و حکومت بر آنها هستند.
به نظر می رسد که نامگذاری حکومتهای سیاسی در کشورها به نام «حکومتهای ملی» کاری اشتباه است. تنها در صورتی می توان این حکومتها را ملی نامید، که تمام مرمان ساکن آن سرزمین از یک ملت باشند، و با انتخابات آزاد حاکمان را مشخص کنند. اما، در دنیای کنونی بندرت می توان کشوری را یافت که همه ساکنان آن از یک ملت باشند! پس حکومت مردم بر مردم را نمی توان یک حکومت ملی در نظر گرفت. در بحث حکومت همه اشخاص تبعه یک کشور به یک اندازه حق دارند که قدرت سیاسی در کشور را بدست گیرند، و نباید هیچ محدودیتی از حیث ملیت، مذهب، و … در این مورد وجود داشته باشد. لذا، باید حقوق ملی را جدا از حقوق سیاسی در نظر گرفت. حقوق ملی هر انسانی از هنگام تولد او باید تأمین شود، حال آنکه حقوق سیاسی بعد از وارد شدن یک انسان در حوزه سیاست و با اولین شرکت او در انتخابات شکل می گیرد و قبل از آن معنی ندارد.
یک کودک تورک، از هنگام تولد دارای حق سخن گفتن به زبان مادری، تحصیل به زبان مادری، داشتن نمادهای ملی، برخورداری از فولکلور ملی و فرهنگ ملی، و … است. با این استدلال، حقوق ملی تورکهای آذربایجان را نمی توان در قالب هیچ دولت سیاسی محدود کرد. هر تورک آذربایجانی در هر قالب حکومتی که باشد، حتی اگر بصورت مستعمره یک دولت و کشور دیگر نیز قرار گرفته باشد، باید از حقوق ملی خود بهره مند شود.
این حقوق ملی بصورت کلی عبارتند از:
- داشتن مرزهای ملی و سرزمین ملی و دفاع از آن
- داشتن سمبل ملی، پرچم ملی و سایر نمادهای ملی
- داشتن سرود ملی
- داشتن رهبران ملی
- تحصیل به زبان ملی و رسمی شدن زبان ملی در ادارات دولتی و حکومتی
- داشتن الفبا و رسم الخط ملی و اورتوگرافی برای نوشتن و خواندن به زبان ملی
- شناخت میراث مادی و معنوی ملی و بزرگداشت شخصیت های ملی
- داشتن فولکلور و فرهنگ ملی و صیانت از آن
- داشتن پول ملی و حق استقلال اقتصاد ملی و نظام بانکی ملی و سرمایه گذاری ملی در محدوده سرزمین ملی
- داشتن تاریخ ملی و نگارش آن و تدریس آن
- داشتن رسانه های ملی همچون تلویزیون، رادیو، روزنامه و … و سینمای ملی
- داشتن موسیقی ملی
- …
اما، در حوزه سیاست که همواره میدانی برای قدرت طلبی و بازیهای سیاسی است نیز حرکت سیاسیون آذربایجان می تواند به صورت فعالانه ای حضور داشته باشد. حرکت ملی بعنوان پشتوانه ای برای سیاسیونی است که می خواهند قدرت و حاکمیت را در آذربایجان در قالب فدرالیسم، استقلال طلبی و … بدست گیرند. البته، این بدین معنی است که فعالان ملی آذربایجان خود را فدای مطامع سیاستمداران آذربایجانی کنند.
شاید فعالان ملی بخاطر مسائل امنیتی و یا بصورت اعتقادی با استقلال سیاسی آذربایجان و یا بحث فدرالیسم و … مخالف باشند و نخواهند در این حرکات سیاسی شرکت داشته باشند. اما، با اینحال نمیتوان آنها را خائن، و … نامید! آنها فعالان ملی هستند که از فعالیت سیاسی خودداری می کنند. آنها برای احیای حقوق ملی آذربایجان بدون توجه به حاکمیت سیاسی آذربایجانیها در تلاشند. اگر حکومت مرکزی به حقوق ملی آنها احترام بگذارد، مطمئناً آنها را بعنوان سیاستمدارانی که می خواهند نقشی جهانی در سیاست ایفاء کنند تحمل خواهند کرد. اما، فعالان ملی هیچگاه فعالان سیاسی آذربایجانی را که حقوق ملی آذربایجانیها را به خطر می اندازند نخواهند بخشید و به مقابله با آنها خواهند پرداخت.
حرکت سیاسی آذربایجان به منظور رسیدن به اهداف زیر می تواند شکل گیرد:
- فراهم کردن زمینه های انتخابات آزاد سیاسی در ایران
- شرکت در انتخابات سیاسی در ایران و بدست گرفتن حکومت مرکزی
- تأسیس احزاب سیاسی برای بدست گرفتن دولت
- تشکیل دولت فدرال در قالب ایران
- تشکیل دولت مستقل با تکیه بر خیزش ملی در آذربایجان
- تشکیل دولت مستقل با حمایتهای خارجی
- داشتن ارتش
- …
حرکت ملی و حرکت سیاسی آذربایجان با اینکه مکمل یکدیگرند و بدون یکی از آنها نمی توان منافع ابدی ملی یک سرزمین را به صورت کامل حفظ کرد، اما،این بدین معنی نیست که فعالیت سیاسی، حقوق ملی ملل ساکن آن سرزمین را به خطر اندازد! دسته بندی فعالان تورک آذربایجانی در دو دسته ملی و سیاسی، در ماهیت شخصیتی انسانها نهفته است. انسانها یا صادقند و یا سیّاس! انسانهای صادق هیچگاه سیاستمداران خوبی نخواهند بود، و آنها همواره آمال ملی یک ملت را بدون هیچ اغماضی بیان خواهند کرد. حال آنکه، سیاستمداران موج سواران احساسات ملی، اسلامی، مذهبی، قومی، و … مردمانند.
آنها به وقت ضرورت به میدان می آیند و تأثیر خود را می گذارند. آنها هیچ ابایی در به خطر انداختن منافع ملی ملل ساکن یک سرزمین در رسیدن به منافع سیاسی خود ندارند، و حتی حاضرند بر خلاف منافع ملی ابدی گام بردارند! الهام علی افها، احمدی نژادها، رفسنجانی ها، حیدر علی افها، چئهره قانلی ها و … نمونه ای از این سیاستمدارانند. حال آنکه، افرادی همچون ائلچی بیگ کسانی هستند که حاضرند از جان و مال و منافع سیاسی خود بگذرند و خود را قربانی آمال ملی یک ملت کنند. آنها، حتی اگر چند صباحی در میدان سیاست وارد شوند، به معنای سیاست مدار بودن آنها نیست! آنها ملتچی هایی هستند که بخاطر حفظ منافع ملی نه منافع حکومتی خود سیاست را به بازی گرفته اند! آنها، هیچگاه نخواهند توانست به بازیهای سیاسی وارد شوند، و آرزوهای ملت را فریاد نکشند و به همین خاطر سیاستمداران خوبی نخواهند بود. اما، آنها مبارزان و رهبران ملی خوبی هستند.
حرکت ملی آذربایجان فقط به منزله حرکت تورکهای آذربایجان که اکثریت مطلق مردمان ساکن این سرزمین را تشکیل می دهند نیست! البته، به خاطر نگاههای فاشیستی بعضی سیاستمداران آذربایجانی این حرکت ملی تنها با تورکهای آذربایجان شناخته شده است. حال آنکه، حرکت ملی آذربایجان بدنبال بدست آوردن حقوق ملی ساکنین آذربایجان اعم از تورکها، کوردها، لرها، تاتها، تالشها، و … است و به همان میزان که به حقوق ملی تورکها احترام می گذارد، حقوق ملی کوردهای ساکن آذربایجان را محترم می شمارد و قصد آن را ندارد که سیم خارداری به دور ملت تورک و جدا کردن آن از سایر ملتها بکشد. هر حکومتی هم که با تلاش حرکتمداران سیاسی آذربایجان در داخل مرزهای تاریخی آذربایجان تشکیل شود، ملزم به رعایت حقوق ملی و سیاسی همه آذربایجانیهاست. آذربایجان تنها متعلق به اکثریت تورک آن نیست، و سایر ملل ساکن آذربایجان نیز خود را متعلق به این سرزمین می دانند و حاضر به گذشتن از جان خود در راه حفظ و صیانت از آنند.
رهبران ملی، اسلامی، و … ملل ساکن یک سرزمین، همچون ائلچی بیگ، محمد امین رسولزاده، شریعتمداری، خمینی، و … نه با انتخابات، بلکه با اقبال مردم به سوی آنها مشخص می شود. رهبر یک حرکت ملی یا اسلامی و … را نه با انتخابات خبرگان، و … بلکه با فرمانبرداری قلبی قبول کنندگان او به رهبری تعیین می شود. رهبران ملی کاملاً از رهبران سیاسی متمایزند. این رهبران انسانهایی دموکرات، آرمانگرا، و … هستند، حال آنکه رهبران سیاسی همواره بخشی از هیأت حاکمه یک سرزمین هستند و شریک تمامی قتلها، کشت و کشتارها، اعدامها، زندانی شدنها، ضرب و شتم ها، و … هیأت حاکمه اند. اما، عباس لئیسانلیها، حجت الاسلام عظیمی قدیمها، و … بعنوان رهبران ملی حرکت ملی تورکهای آذربایجان از این قاعده مستثنی هستند.
آنها، خلیفه قلبهای تورکهای آذربایجانند و حتی اگر اشتباهی هم در حرکاتشان داشته باشند، ملت به دیده عفو و گذشت به آنها نگاه می کند. اما، رهبران سیاسی تشکیلاتهایی همچون گاموت (گاموح)، گایت (گایپ)، و … بعنوان سیاستمدارانی که می خواهند در سرزمین آذربایجان (جنوبی) دولتی مستقل یا فدرال تشکیل دهند همواره درتیررس چشمان تیزبین آذربایجانی ها قرار دارند و هر اشتباهی از آنها ممکن است به حذف همیشگی آنها از تاریخ آذربایجان منجر شود.
متأسفانه سیاستمداران آذربایجانی همچون اکبر اعلمی، دکتر چئهره قانلی، صالح ایلدیریم، و … هنوز که هنوز است نتوانسته اند موقعیت خود را در حرکت ملی آذربایجان بعنوان یک ائلچی یا سیاستمدار مشخص کنند. آنها با اقدامات سیاسی نسنجیده خود، حتی باعث به خطر افتادن جان بسیاری از فعالان ملی حرکت تورکهای آذربایجان در داخل ایران میشوند. آنها، سیاستمداران خوبی هم نیستند، و موضعگیریهای نسنجیده آنها در عالم سیاست به منزوی شدن آنها از حرکات سیاسی جهان منجر شده است. افرادی همچون دکتر چئهره قانلی حتی پای خود را فراتر از جایگاه خود گذاشته، و با اینکه به صورت قاطع او را می توان رهبر تشکیلات سیاسی گاموت (گاموح) نامید، سر تأییدی بر ادعای «رهبر ملی» بودنش تکان میدهد!
فعالان حرکت سیاسی آذربایجان همچون گاموت (گاموح)، با سوء استفاده از فعالیتهای ملی فعالان حرکت ملی آذربایجان در راهپیماییها، مراسمات بزرگداشت، و … این فعالیتها را بعنوان بخشی از فعالیتهای سیاسی خود عنوان می کنند؛ حال، آنکه فعالان ملی بهتر می دانند که بجز چند عضو گاموت (گاموح) شرکت کننده در این مراسمات، سایر شرکت کنندگان را فعالان حرکت ملی آذربایجان تشکیل می دهند، و هیچکدام از ترتیب دهندگان این مراسمات نیز عضو تشکیلات مذکور نیست!
موضوع دیگر، بحث خواستهای ملی آذربایجانیها، و بخصوص تورکهای آذربایجان است. بحث پرچم ملی و سایر نمادهای ملی، و یا سمبلی برای حرکت ملی آذربایجان نیز جزء حقوق اولیه این ملت است. اما، تشکیلاتهای سیاسی با سوء استفاده از سکوت فعالان حرکت ملی آذربایجان خود را بعنوان ولی و قیم ملت تورک آذربایجان مطرح کرده و پرچمی به اصطلاح ملی را برای ملت تورک ساکن آذربایجان مطرح کرده اند. مطمئناً این حرکت آنها نیز محکوم است، اگر آبروی انها را نبرد، هیچ نفع سیاسی برای آنها در پی نخواهد داشت. فعالان حرکت ملی آذربایجان به همان میزان که فعالان سیاسی آذربایجان همچون گاموت (گاموح) حق دارند پرچمی برای تشکیلات خود داشته باشند، حق دارند پرچمی بعنوان نمادی از حرکت ملی خود داشته باشند. این پرچم ملی به منزله پرچم ملی تورکهای آذربایجان نیست، و تنها نشانی برای «فعالان حرکت ملی تورکهای آذربایجان» است. در سایه این پرچم درپی احیای حقوق ملی تورکهای آذربایجان هستیم، و این پرچم را بعنوان یک نماد سیاسی برای فعالیتهای سیاسی خود تلقی نمی کنیم. این پرچم نمادی از یک حرکت ملی است.
موضوع دیگر، سرزمین تاریخی و ملی آذربایجانیهاست. بخشی از این سرزمین تاریخی بین کشورهای عراق، تورکیه، و ایران تقسیم شده است و بخشی دیگر به صورت مستقل به حیات سیاسی خود با نام آذربایجان ادامه می دهد. سرزمین آذربایجان بیشتر از آنکه یک مفهوم سیاسی باشد، یک مفهوم ملی است که بخش مهمی از ملیت ساکنان تاریخی این سرزمین را تشکیل می دهد. اکثریت ساکنان سرزمین آذربایجان را تورکها تشکیل می دهند؛ ولی، با اینحال، کوردها، تاتها، تالشها، عربها، لرها، آشوریها، و … نیز در این سرزمین زندگی می کنند و خود را بعنوان ساکنان آن می دانند. این حق ملی نه تنها برای تورکهای آذربایجان محفوظ است که آذربایجان را سرزمین تاریخی خود بدانند، بلکه برای سایر ملل ساکن آذربایجان نیز محفوظ است.
همه آنچه ذکر شد از لزوم جدا سازی «حرکت ملی تورکهای آذربایجان» از «حرکت سیاسی تورکهای آذربایجان» نشأت می گیرد. بدون این جداسازی فعالان ملی آذربایجان معروض مجازاتی قرار می گیرند که برای فعالان سیاسی در نظر گرفته شده است، و نه بعنوان یک فعال حقوق ملی! مطمئناً خواهش من از فعالان سیاسی آذربایجان در انگل نشدن به حرکت ملی آذربایجان راه به جایی نخواهد برد، اما از فعالان حرکت ملی آذربایجان هشیاری بیشتری را می طلبم. مجزا کردن حرکت ملی از حرکت سیاسی، و مشخص کردن اهداف بلند مدت و کوتاه مدت برای رسیدن به آمال ملی هر چه زودتر باید انجام گیرد. بدون این مجزاسازی، نه به اهداف ملی و نه به اهداف سیاسی خود نخواهیم رسید!
علیرضا فرشی
۱۹ شهریور ۱۳۸۷
٫بير ميللتين سسي
پایلاش | پرینت
بورا باغلي يازيلار:
- چگونه میتوان به حق جمعی تحصیل به زبان مادری رسید؟ - عليرضا فرشي
- آیا من نیز متهم هستم؟! - عليرضا فرشي
- آزادی را به نام سجاد و ائلچین فریاد بکشیم! - عليرضا فرشي
- حرکت سیاسی یا حرکت ملی! زندانی ملی یا زندانی سیاسی! - عليرضا فرشي
- اصلاح یا براندازی!؟ کدام یک؟! چه کسی انتخاب خواهد کرد؟! ملل یا هیأت حاکمه کشور؟! - عليرضا فرشي
- ایرفاندان اوجالمیش شعر، و شعر ایله آیاقلانان شاعیر! - عليرضا فرشي
- مهندس امانینین اؤلوم (شهادت) خبرین ائشیدن بیر تورک میللتچیسینین راپورو! - عليرضا فرشي
- آذربایجانی دفن ائتمک اولماز - عليرضا فرشي
- آیا غرب وحشی میخواهد مرا نسبت به نظام جمهوری اسلامی ایران «بدبین» کند؟! - عليرضا فرشي
- آرزوهای بزرگ در دلهای دخترانه… و آیناز (حسنا)! - عليرضا فرشي
http://www.baybak.com
بای بک سایتیندان پرینت اولوب
http://www.11008.baybak.com/il_11008_say_1135.azr
یازینین اینترنت آدرسی
گوروش کاپانیبدی