كاهش سفره هاي زيرزميني، زنگ خطري براي منابع آبي در استان اردبيل
بای بک، آذربايجان | باشگؤن, ۱۸-ي زومار آی , ۱۱۰۰۸ اینجی ایل, چولا ۱۳:۱۴ [آ.خ] | ایچ ساولار, فارسجا
 |
. | آلودگي هاي فيزيكي شامل افزايش درجه حرارت و تغيير رنگ و نيز تيرگي آب كه مي تواند از ورود پساب واحدهاي توليدي به آب هاي زير زميني باشد و آلودگي هاي شيميايي كه ناشي از افزايش املاح محلول مانند يون هاي اصلي با بار مثبت نظير سديم، كلسيم و منيزيم و يون هايي با بار منفي مانند سولفات ها و كلرورها و عناصر فرعي مثل آهن ، پتاسيم ، كربنات و نيترات و فلوئور كه وجود بيش از حد اين عناصر در آب مي تواند منجر به آلودگي آب شود. |
تامين آب براي مصارف انسان هاي ساكن در روي كره زمين در دوراني كه بشر سرمست ازكشف لايه هاي موضوعهاي گوناگون علمي است، به بزرگترين دغدغه كشورها تبديل شده است.
70 درصد از مساحت 510 ميليون كيلومتر مربعي كره زمين را آب فرا گرفته و از اين همه آب فقط سه درصد آنها آب شيرين و قابل استفاده است كه از اين مقدار هم 6/2 درصد به شكل بخار آب در جو و در ژرفاي يخچال هاي قطبي متراكم است و فقط 4/0 درصد از آب هاي شيرين دنيا به عنوان آب هاي تجديدشونده و قابل استفاده هستند.
70 نقطه در دنيا با كمبود آب مواجه هستند و ايران نيز از جمله اين كشورها مي باشد و اين در حاليست كه در ايران از منابع آب زير زميني سالانه شش ميليارد متر مكعب اضافه برداشت وجود دارد.
214 رودخانه مهم دردنيا وجود دارد كه حوزه آبريز آن ها بين دو و يا چند كشور واقع شده است و تاكنون هيچ قانون و ضمانت اجرايي مشخصي براي تخصيص منابع آب اين رودخانه ها بين كشورهاي ذينفع وضع نشده است.
در چنين شرايط زماني اغلب كشورهاي دنيا با فاجعه كمبود آب شيرين مواجه هستند و ادامه اين روند آينده پر هراسي را حتي براي ساكنان سرزمين هاي پر آب ترسيم مي كند.
همين شواهد خطرناك درباره كمبود آب شيرين، كارشناسان و دولت مردان اغلب كشورهاي دنيا و مجامع بين المللي را براي جبران غفلت هاي انجام گرفته در سال هاي قبل و اتخاذ تدابير و تصميم هايي موثر در زمينه مقابله با بحران كم آبي سال هاي آينده به تكاپو واداشته است.
كمبود آب شيرين در حالي در اكثر كشورها وجود دارد كه توزيع و پراكنش منابع آبي در نقاط مختلف دنيا نامتوازن است و از سويي هراز گاهي، بحران خشكسالي بخش هايي از كره زمين را گرفتار مي كند.
كارشناسان مي گويند: وجود منابع آب زير زميني به عنوان تكيه گاه ارزشمند در شرايط خشكسالي ، كشورها را از تحمل خسارات و لطمات اقتصادي و اجتماعي بسيار گسترده محافظت مي كند.
به گفته ي آنان، حدود 55 درصد از نيازهاي حياتي و اقتصادي ايران در مصارف شهري ، صنعتي و كشاورزي از آب هاي زير زميني تامين مي شود.
به گزارش خبرنگار ايرنا استان اردبيل هم باوجود داشتن قابليت هاي فراوان اقتصادي به ويژه در زمينه كشاورزي از كمبود آب در مقياس راهبردي رنج مي برد و موضوع منابع آب به چالش مهمي در عرصه اقتصادي ، اجتماعي و فرهنگي اين استان تبديل شده است.
وزارت نيرو مطالعات پايه منابع آب زيرزميني در استان اردبيل را به چهار محدوده اردبيل به وسعت چهار هزار و 712 كيلومترمربع، مشگين شهر به وسعت سه هزار و 556 كيلومتر مربع، و موغان (پارس آباد) به وسعت پنج هزارو 915 كيلومتر مربع و خلخال و طارم به وسعت سه هزار و 770 كيلومتر مربع تقسيم كرده است.
در موغان (پارس آباد) منابع آب زير زميني به صورت محدود در حاشيه رودخانه ها و مسيل ها قابل شناسايي و دسترسي به آب زير زميني بطور عمده با حفر چاه هاي دستي ميسر است.
محدوده مطالعاتي خلخال و طارم نيز بطور غالب داراي وضعيت كوهستاني است و از دشت هاي وسيع در آن خبري نيست و منابع آب زير زميني آن ها اغلب در لابه لاي رسوبات رودخانه اي كم ضخامت تشكيل شده است و به دست آوردن آب هاي زير زميني در اين منطقه توسط حفر چاه هاي نيمه عميق و گاهي عميق انجام مي شود.
در محدوده مطالعاتي مشگين شهر نيز منابع آب زير زميني علاوه بر دشت مشگين شهر در داخل رسوبات رودخانه اي و در حاشيه مسيل ها و رودخانه ها ، دره ها و دشتك ها وجود دارد كه از لحاظ آب دهي ضعيف هستند و رسيدن به آب زير زميني از طريق حفر چاه هاي نيمه عميق و گاهي عميق انجام مي شود.
در محدوده مطالعاتي اردبيل كه بزرگترين دشت حاصلخيز حوزه آبريز دره رود است و به لحاظ دارا بودن سفره آب زير زميني همواره مطرح و در طول نيم قرن اخير مهمترين منبع تامين آب كشاورزي ، صنعتي و آشاميدني شهري و روستايي بوده است.
در اين دشت قبل از دو دهه اخير تعداد چاه هاي عميق و نيمه عميق محدود بود و به تبع آن برداشت از سفره آب زير زميني نيز در حد بسيار كم انجام مي گرفت.
از سال 1362 با توجه به توسعه كشاورزي ، توسعه شهرهاي نمين و اردبيل و رشد جمعيت در مناطق ياد شده ميزان استحصال آب از سفره مزبور براي مصارف مختلف افزايش يافته و اين امر موجبات كاهش سطح آب زير زميني و كسري مخزن در سفره را فراهم كرده است.
وجود تعداد چاه هاي زياد در اين دشت و برداشت هاي بي رويه و مازاد بر مفاد پروانه بهره برداري صادره و خشكسالي هاي متمادي وضعيت بحراني دشت اردبيل را تشديد كرده است.
در زمان حاضر ميزان كاهش آب هاي زير زميني نزديك به 10 متر و كسري مخزن نيز حدود 540 ميليون مترمكعب گزارش شده است.
وزارت نيرو باتوجه به شرايط حاد سفره آب زير زميني منطقه از سال 1368 دو سوم از دشت اردبيل را به عنوان منطقه ممنوعه در برداشت آب زير زميني اعلام كرده است.
كارشناسان مي گويند: ادامه اين روند وضعيت نامطلوبي را در اين حوزه به وجود خواهد آورد و احتمال تهديد زيربناهاي عمراني ، نشست زمين ، پايين آمدن كيفيت منابع تامين آب هاي آشاميدني و خشك شدن چاه ها ، قنوات و چشمه ها ، بروز پديده مهاجرت و بحران هاي اجتماعي و اقتصادي وجود خواهد داشت.
رييس اداره روابط عمومي شركت آب منطقه اي استان اردبيل مي گويد : كاهش شديد آب دهي منابع زير زميني ناشي از برداشت هاي بي رويه طي سال هاي اخير، وجود تعداد قابل توجهي چاه غيرمجاز به ويژه در دشت اردبيل ، متكي بودن اكثر فعاليت هاي كشاورزي و آب آشاميدني و صنعت به منابع آب زير زميني به ويژه در شهرهاي اردبيل و نمين توسعه پايدار اين استان را به چالش كشيده است.
بهروز محمدي، در گفت و گو با خبرنگار ايرناافزود: براي مقابله با بحران كم آبي به يك عزم ملي نياز است و اين مهم زماني تحقق مي يابد كه تمام بهره برداران منابع آب در حفظ و حراست از اين منابع خدادادي فعالانه مشاركت كنند.
متوسط ميزان بارندگي استان اردبيل 4/318 ميلي متر و حجم ريزش هاي جوي 716/5 ميليارد متر مكعب است و ظرفيت منابع آب سطحي استان 002/3 ميليارد مترمكعب مي باشد كه از اين مقدار حدود 162/1 ميليارد متر مكعب از طريق شبكه هاي مدرن ، نيمه مدرن و انهار سنتي براي مصارف كشاورزي و آشاميدني و صنعت مورد استفاده قرار مي گيرد و مقدار 280 ميليون متر مكعب از منابع آب زير زميني نيز به طريق 4225 حلقه چاه عميق و نيمه عميق و 166 رشته قنات تخليه و براي مصارف مختلف مورد استفاده قرار مي گيرد.
همچنين براي استحصال 196/1 ميليارد متر مكعب از ظرفيت آب سطحي استان برنامه ريزي لازم انجام شده است و چندين طرح از قبيل سدهاي خداآفرين ، عمارت ، گيوي و يامچي در حال مطالعه و اجرا مي باشد.
محمدي مي گويد: اهميت دادن به زندگاني نسل حاضر و نيز نسل هاي آينده توجه به موضوع حفاظت از منابع آب به ويژه منابع آب زير زميني را ضروري كرده تا بدين طريق بتوانيم اين سرمايه ملي را از وضعيت بحراني نجات دهيم و از نابودي آن جلوگيري كنيم.
وي افزايش هزينه استحصال آب به واسطه كاهش آب دهي چاه ها ، افزايش عمق چاه ها و نياز به كف شكني و تغيير محل هاي متعدد چاه ها، افزايش مصرف سوخت و هزينه هاي جاري و وارد شدن زيان به بهره برداران اين چاه ها، خشك شدن چشمه ها و قنوات، شور شدن منابع آب زير زميني، نشست زمين و وارد شدن خسارت به تاسيسات زير بنايي، تبديل زمين هاي كشاورزي به بيابان، خالي شدن مناطق مسكوني روستايي و شهري و مهاجرت كشاورزان به شهرهاي بزرگ را از پيامدهاي پايين آمدن سطح آب هاي زير زميني و يا تخريب سفره هاي آب زير زميني ذكركرد.
او جلوگيري از حفر چاه هاي غير مجاز، پر كردن و جلوگيري از بهره برداري ازچاه هاي غير مجاز، جلوگيري ازاضافه برداشت از چاه هاي مجاز، ممنوعه كردن منطقه و صادر نكردن مجوز حفر چاه جديد ، كاهش دبي مجاز و ساعت كاركرد ساليانه چاه هاي مجاز، به كارگيري روش هاي كاهش تلفات آب و افزايش عملكرد آبياري در كشاورزي، برقي كردن چاه ها و استفاده از كنتورهاي حجمي به منظور كنترل دقيق برداشت آب ، اجراي طرحهاي تغذيه مصنوعي و تقويت آب خوان ها را از جمله راه هاي حفاظت از منابع آب زيرزميني در اردبيل ذكر كرد.
از سويي طي چند دهه اخير به لحاظ افزايش مصرف آب ناشي از افزايش جمعيت موضوع آلودگي آب هاي زير زميني چه به واسطه عوامل طبيعي و چه از طريق عوامل شيميايي توجه كارشناسان را به خود جلب كرده است.
آلودگي هاي فيزيكي شامل افزايش درجه حرارت و تغيير رنگ و نيز تيرگي آب كه مي تواند از ورود پساب واحدهاي توليدي به آب هاي زير زميني باشد و آلودگي هاي شيميايي كه ناشي از افزايش املاح محلول مانند يون هاي اصلي با بار مثبت نظير سديم، كلسيم و منيزيم و يون هايي با بار منفي مانند سولفات ها و كلرورها و عناصر فرعي مثل آهن ، پتاسيم ، كربنات و نيترات و فلوئور كه وجود بيش از حد اين عناصر در آب مي تواند منجر به آلودگي آب شود.
همچنين پيدايش عناصر كمياب مانند راديو اكتيو ، آرسنيك ، كادميوم ، سرب و نيكل كه به عوامل مسموم كننده موسوم هستند و ميكروارگانيسم ها و مواد آلاينده بيولوژيك مثل انگل ها و ميكروب ها در نتيجه تخليه پساب هاي غير بهداشتي كه در اكثر شهرهاي ايران رايج هستند.
اسهال باسيلي، حصبه، هپاتيت عفوني و وبا از جمله بيماري هايي هستند كه به واسطه آلودگي آب آلوده به فاضلاب منتقل مي شوند كه هشت درصد بيماري هاي دنيا را شامل مي شوند و سالانه چهار ميليون كودك در دنيا بر اثر بيماري هاي ناشي از آلودگي آب جان خود را از دست مي دهند.
رييس اداره روابط عمومي شركت آب منطقه اي اردبيل معتقد است كه تا اين اواخر حفاظت از آب هاي زير زميني در مقابل تاثيرات فعاليت هاي بشري به لحاظ پنهان بودن منبع اين آب و مشكل بودن كنترل كمي و كيفي آن و نيز واكنش كند سفره آب زير زميني در مقابل آلودگي ها مورد توجه كافي قرار نگرفته بود.
محمدي گفت: در دشت اردبيل منابع آلوده كننده آب هاي زير زميني بطور عمده شامل فاضلاب شهري و روستايي ، پساب كارخانه ها ، شيرابه هاي ناشي از دفن غير اصولي زباله و استفاده از سموم و كودهاي شيميايي هستند.
او افزود: تعيين مكان دفن زباله درخارج از محدوده سفره آب هاي زير زميني ، تجهيز سامانه هاي دفع فاضلاب شهري و روستايي به منظور جلوگيري از نفوذ آن ها به آب هاي زير زميني ، تجهيز تمام كارخانه ها به سامانه تصفيه خانه صنعتي ، توجه به موضوع آلودگي آب هاي زيرزميني در ارزيابي هاي زيست محيطي، مبارزه بيولوژيك با آفات به جاي استفاده از سموم و فرهنگ سازي بين مردم در ارتباط با پاكيزه نگهداشتن آب ها از جمله راه كارهاي حفاظت از كيفيت آب هاي زير زميني و جلوگيري از آلوده شدن آن ها هستند.
وي گفت: حفاظت كمي و كيفي از آب هاي زير زميني در گروه مشاركت و همكاري همه بهره برداران و مشتركان آب زيرزميني و حمايت مسوولان استان است.
استان اردبيل در شمال غرب ايران داراي 17 هزار و 953 كيلومتر مربع وسعت است كه 09/1 كل مساحت ايران را شامل است.
اردبيل به ويژه مركز اين استان شامل شهرستان هاي اردبيل ، نمين ، نير و مشگين شهر به لحاظ موقعيت جغرافيايي و طبيعي خود و قرار گرفتن در مسير سامانه هاي گوناگون از شرايط جوي و آب و هوايي بسيار متغير و متفاوتي برخوردار و در سال كشاورزي جاري همانند بسياري از نقاط ايران با پديده خشكسالي مواجه مي باشد.irna
٫بير ميللتين سسي
پایلاش | پرینت
بورا باغلي يازيلار:
- عدالت شوونيسم اسلامي: استان کم بودجه اردبيل با ميلياردها تومان خسارت خشکسالي نيز در ليست مناطق محروم قرار نگرفت!
- ۸۴۵ قطعه زمين در اردبيل از زمين خواران پس گرفته شد٫ البته اگر به دست زمين خواران دولتي نيافتاده باشند!
- جمعيت روستاهاي اردبيل درحال كاهش است
- به خاطر آزمايش و دفن زباله هاي هسته اي فارسستان در آذربايجان: سالانه ۳۰۰مورد ابتلا به سرطان معده در استان اردبيل ثبت ميشود
- نتيجه سياستهاي شوونيسم فارس: بيماريهاي قلب و عروق بيشترين عامل مرگ و مير در استان اردبيل
- خشکسالي در سرزمين آبي! بيش از چهار ميليارد ريال خسارت بخاطر خشکسالي براي عشاير استان اردبيل
- كمبود آب روند توليد در كارخانه سيمان اردبيل را با مشكل مواجه كرده است
- قطع آب از سد ستارخان شاليزارهاي خياو (مشگين شهر) را با خطر نابودي روبرو كرد
- يک معدن بزرگ طلا در شهرستان ورزقان در آذربايجان شرقي کشف شد
- ايرانلي آژانس يازير: موغام موسيقيسي ايران موسيقيسيدير، باکي موسيقيچيلريده ائله بئله دئيير!
http://www.baybak.com
بای بک سایتیندان پرینت اولوب
http://www.11008.baybak.com/il_11008_say_1115.azr
یازینین اینترنت آدرسی
گوروش کاپانیبدی